EMAGAZINE KHƠI NGUỒN TỪ TRƯỜNG DẠY LÀM BÁO HUỲNH THÚC KHÁNG: CÁI NÔI BÁO CHÍ CÁCH MẠNG VÀ NGỌN LỬA TIẾP NỐI NGHỀ BÁO

Chủ nhật - 07/06/2026 09:09
In ra
Đóng cửa sổ này

Tháng Sáu lịch sử, hướng tới kỷ niệm 101 năm Ngày Báo chí Cách mạng Việt Nam (21/6/1925 - 21/6/2026), hành trình trải nghiệm nghề báo dành cho sinh viên diễn ra vào sáng 3/6 đã mang đến những cảm xúc đặc biệt. Vượt lên khuôn khổ của một chuyến đi thực tế, sự kiện do Hội Nhà báo tỉnh Thái Nguyên phối hợp cùng Viện Báo chí - Truyền thông và Khoa học liên ngành (Trường Đại học Khoa học, Đại học Thái Nguyên) tổ chức chính là một cuộc hội ngộ của sự tiếp nối. Ngay tại khu Di tích Trường dạy làm báo Huỳnh Thúc Kháng – ngôi trường báo chí đầu tiên giữa lòng chiến khu xưa, ngọn lửa đam mê cùng bản lĩnh, đạo đức nghề nghiệp vẫn đang được các thế hệ nhà báo đi trước bền bỉ trao truyền, thắp sáng con đường cho những người cầm bút tương lai."

Bấm vào đây để xem trình bày Emagazine

Nơi ngọn lửa báo chí cách mạng được thắp lên
Quay ngược thời gian về những năm tháng kháng chiến chống Pháp gian khổ, giữa núi rừng Việt Bắc. Trường dạy làm báo Huỳnh Thúc Kháng ra đời - ngôi trường đào tạo báo chí đầu tiên của nền báo chí cách mạng Việt Nam. Được thành lập theo chủ trương của Đảng và Chính phủ, ngôi trường không chỉ là nơi đào tạo đội ngũ làm báo cho cách mạng mà còn thể hiện tầm nhìn chiến lược của Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh đối với mặt trận tư tưởng, văn hóa trong sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc.
Lớp học đầu tiên ấy tuy sơ sài giữa núi rừng, nhưng đã đặt những viên gạch móng vững chắc nhất cho dòng máu báo chí chiến đấu lấy sự thật làm vũ khí, lấy phụng sự tổ quốc và nhân dân làm mục đích tối thượng. Di tích lịch sử ấy không chỉ là chứng nhân của một thời kỳ hào hùng, mà trở thành điểm tựa tinh thần, nơi mỗi thế hệ người làm báo hôm nay tìm về để soi lại lòng mình, củng cố thêm niềm tin trong sự nghiệp làm báo.
Trong ba tháng lớp học diễn ra, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã gửi hai bức thư cho Trường dạy làm báo Huỳnh Thúc Kháng. Trong hai bức thư ngắn nhưng hàm chứa nhiều giá trị tư tưởng, Người không đi sâu vào kỹ năng nghề nghiệp mà nhấn mạnh trước hết đến đạo đức, tinh thần học tập và trách nhiệm của người làm báo đối với nhân dân và đất nước. Bác căn dặn học viên phải học để tiến bộ, biết tự phê bình và phê bình, đoàn kết cùng nhau rèn luyện, đồng thời luôn giữ vững mục tiêu lấy sự thật làm nền tảng, lấy lợi ích của Tổ quốc và nhân dân làm kim chỉ nam cho ngòi bút. Hơn bảy thập kỷ đã trôi qua, những lời dạy ấy vẫn vẹn nguyên giá trị, trở thành ngọn lửa âm thầm truyền từ thế hệ nhà báo đi trước đến những người cầm bút hôm nay. Và chính từ ngọn lửa ấy, những người làm báo đương đại đang tiếp tục viết nên câu chuyện của trách nhiệm, bản lĩnh và khát vọng phụng sự xã hội trong một thời đại nhiều biến đổi.

Những người giữ lửa hôm nay
Nếu thế hệ đi trước đặt nền móng cho báo chí cách mạng thì thế hệ nhà báo hôm nay chính là những người đang giữ cho ngọn lửa ấy không tắt. Các nhà báo hiện nay đang không ngừng nỗ lực, rèn đức, luyện tài, thâm nhập vào đời sống nhân dân, đồng thời trở thành những người truyền nghề, bồi dưỡng và dẫn dắt thế hệ làm báo tương lai. Sự kiện về nguồn với chủ đề “Tiếp lửa truyền thống - Vững bước nghề báo” diễn ra vào ngày 3/6/2026 tại khu Di tích lịch sử Quốc gia Trường dạy làm báo Huỳnh Thúc Kháng là minh chứng sống động cho sự gắn kết này.
Nhà báo Nguyễn Ngọc Sơn (Phó Giám đốc Báo và PTTH Thái Nguyên, Phó Chủ tịch Hội nhà báo tỉnh Thái Nguyên): “Từ ngành Văn bước sang nghiệp báo, tôi hiểu ngôn từ chỉ có sức nặng khi phụng sự sự thật và nhân dân. Ở cương vị quản lý, tôi xem việc vận hành truyền thông hiện đại cũng như kiến tạo ngôn ngữ: cần sự chính xác, logic và thấu cảm. Tại ‘cái nôi’ báo chí cách mạng này, nhìn sinh viên làm chủ công nghệ, tôi càng thấm thía trách nhiệm trao truyền đạo đức nghề nghiệp là chìa khóa giúp người làm báo đứng vững trước mọi biến động thời đại.”
Nhà báo Nguyễn Bảo Lâm (nguyên Chủ tịch Hội Nhà báo tỉnh Thái Nguyên) chia sẻ: “Dù đã nghỉ hưu, đam mê nghiệp báo vẫn thôi thúc tôi miệt mài cầm bút cống hiến. Nhìn lại hơn ba thập kỷ qua, tôi thấy truyền hình đã trải qua cuộc chuyển đổi số mạnh mẽ, từ thời analog với xe lưu động và thiết bị cồng kềnh, nay người làm báo chỉ cần một chiếc điện thoại thông minh là có thể tác nghiệp trực tiếp trên đa nền tảng.”
Từ những lời nhắn gửi về bản lĩnh người làm báo trong thời đại số, câu chuyện trở nên gần gũi hơn khi nhìn vào những con người cụ thể đang ngày ngày giữ lửa nghề. Mỗi nhà báo có một cách tiếp cận cuộc sống riêng, cách đặt dấu ấn cá nhânvào từng tác phẩm, nhưng đằng sau đó vẫn là sự tận tâm với bạn đọc và trách nhiệm với sự thật.
Với nhà báo Mạnh Nghịnh, ngọn lửa ấy được thể hiện qua những trang viết đậm hơi thở cuộc sống và tinh thần phản biện mang tính xây dựng.
Nhà báo Mạnh Nghịch – Báo và Phát thanh – Truyền hình Thái Nguyên, ủy viên Ban Chấp hành Hội Nhà báo tỉnh chia sẻ: “Mỗi nhà báo đều định hình một chất riêng, và tôi chọn mảng phản biện xã hội. Tuy nhiên, làm phản biện trên báo Đảng địa phương đòi hỏi chiến lược tiếp cận không đi theo lối mòn. Thay vì trực diện hay gay gắt, tôi ưu tiên sự khôn khéo và mềm dẻo. Mục tiêu tối thượng không phải là thỏa mãn cái ‘tôi’ cá nhân hay tạo sự đối đầu với chính quyền, mà là tiết chế cảm xúc để ngòi bút thực sự phát huy hiệu quả.Buộc các vấn đề phải được tiếp thu, xử lý, từ đó bảo vệ quyền lợi chính đáng cho người dân và cộng đồng.”
Cũng trong chương trình, lễ kết nạp và trao thẻ hội viên mới của Hội Nhà báo tỉnh Thái Nguyên đã diễn ra trang trọng. Những tấm thẻ được trao không đơn thuần là một thủ tục nghề nghiệp. Đó là sự ghi nhận trách nhiệm, là lời nhắc nhở về sứ mệnh của người cầm bút trong bối cảnh truyền thông đang biến đổi từng ngày.
Những hội viên mới được kết nạp là biểu tượng đẹp cho sự tiếp nối. Từ những người khai mở nền báo chí cách mạng đến những người đang giữ gìn và phát triển nó trong thời đại mới.
Lưu Trung Hiếu, Thượng úy, công tác tại Báo Quân khu 1, Cục Chính trị Quân khu 1 chia sẻ: “Được chính thức đứng vào hàng ngũ của Hội Nhà báo tôi cảm thấy đây là một niềm vinh dự, tự hào vô cùng lớn lao. Đây không chỉ là sự ghi nhận cho những nỗ lực, đóng góp của bản thân mà còn là một dấu mốc quan trọng, tạo nên sự chuyển biến mạnh mẽ trong nhận thức và trách nhiệm của chính tôi. Tôi tự đặt mục tiêu phải không ngừng nâng cao năng lực chuyên môn để mỗi sản phẩm báo chí ra đời không chỉ đảm bảo tính Đảng sắc bén, mà còn phải truyền tải một cách hiệu quả nhất đường lối, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước đến với nhân dân. Đó là sứ mệnh, là tâm huyết mà tôi luôn luôn theo đuổi”
Họ - những người đi trước - không giữ lửa cho riêng mình mà vẫn miệt mài truyền ngọn lửa ấy cho những thế hệ kề cận. Thông qua talkshow “Nghề báo trong kỷ nguyên số” họ đang gửi gắm niềm tin, truyền trọn vẹn lòng say mê và cái tâm với nghề vào thế hệ tương lai.

Thế hệ tương lai: Bản lĩnh và nhiệt huyết trong kỷ nguyên vươn mình
Đứng trước ngưỡng cửa của kỷ nguyên số, thế hệ sinh viên báo chí tương lai đang cho thấy một diện mạo mớiđầy nhiệt huyết, bản lĩnh và khả năng làm chủ công nghệ vượt trội. Hơn 100 sinh viên chuyên ngành Báo chí của Trường Đại học Khoa học (Đại học Thái Nguyên) tham gia hành trình về nguồn chính là câu trả lời mạnh mẽ nhất cho sự tiếp nối thế hệ.
Lê Đình Hải (giảng viên Viện Báo chí - Truyền thông và Khoa học liên ngành - Đại học Khoa học) người trực tiếp đứng trên giảng đường lẫn ngoài thực địa, cầm tay chỉ việc, hướng dẫn sinh viên từng góc máy, từng cách tiếp cận nhân vật, chia sẻ: “Qua cuộc thi sáng tạo sản phẩm truyền thông bằng AI nhân kỷ niệm sinh nhật Bác, chúng tôi thực sự ấn tượng và đánh giá cao thế hệ sinh viên hiện nay. Các em không chỉ làm chủ xuất sắc công nghệ qua nhiều thể thức sáng tạo, mà còn kết hợp nhuần nhuyễn với tư duy báo chí sắc bén để đưa các vấn đề lịch sử, xã hội tiếp cận công chúng một cách đầy mới mẻ và thuyết phục.”
Nhân sự kiện, Viện Báo chí - Truyền thông và Khoa học liên ngành đã trao giải cuộc thi “Nhà báo tương lai” và cuộc thi “Ứng dụng AI thiết kế sản phẩm truyền thông lan tỏa tấm gương đạo đức Hồ ChíMinh” dành cho sinh viên.Trong khuôn khổ chương trình, cuộc thi trải nghiệm “Một giờ làm phóng viên” đã mang đến cơ hội cho sinh viên hóa thân thành những người làm báo thực thụ. Dưới cái nắng oi ả của mùa hè cùng áp lực về thời gian, các đội thi nhanh chóng tỏa đi thu thập thông tin, phỏng vấn nhân vật, ghi hình và hoàn thiện sản phẩm truyền thông ngay tại hiện trường. Điện thoại thông minh, máy quay và các ứng dụng hỗ trợ công nghệ được khai thác tối đa, biến mỗi góc tác nghiệp thành một “tòa soạn thu nhỏ”, nơi sức trẻ, sự sáng tạo và tinh thần làm nghề được thể hiện rõ nét.
Tuy nhiên, công nghệ chỉ là công cụ, bản lĩnh chính trị và trái tim nồng cháy mới là giá trị cốt lõi. Việc trao các giải thưởng báo chí ngay tại “địa chỉ đỏ” đã bồi đắp cho các em nhận thức rõ về sứ mệnh của mình.
Những sinh viên báo chí đạt giải thưởng đều thể hiện tinh thần quyết tâm phát huy thế mạnh của công nghệ nhưng không xa rời lý tưởng phục vụ nhân dân. Các em hiểu rằng, dù là thời kỳ số, thì tinh thần “Trung thành - Giữ gìn phẩm cách” mà lớp học viên Trường dạy làm báo Huỳnh Thúc Kháng năm xưa khắc ghi vẫn mãi là kim chỉ nam cho người làm báo hôm nay.
Sinh viên Nguyễn Vân Tú đạt Giải khuyến khích cuộc thi “Ứng dụng AI thiết kế sản phẩm truyền thông lan tỏa tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh” chia sẻ: “Em cảm thấy vừa xúc động vừa tự hào vì được đến thăm Khu di tích Trường dạy làm báo Huỳnh Thúc Kháng, được cảm nhận rõ nét hơi thở của thời đại đang chảy trôi trong không gian linh thiêng này. Nhất là qua hoạt động trải nghiệm ‘Một giờ làm phóng viên’ và lắng nghe những câu chuyện nghề từ các nhà báo đi trước, em hiểu rằng làm báo không chỉ cần kỹ năng mà còn đòi hỏi bản lĩnh, trách nhiệm và đạo đức nghề nghiệp. Những lời căn dặn của Bác Hồ đối với Trường dạy làm báo Huỳnh Thúc Kháng giúp em nhận thức rõ hơn rằng người làm báo phải luôn trung thực, khách quan và đặt lợi ích của nhân dân lên trên hết. Đây sẽ là hành trang quan trọng để em tiếp tục học tập, rèn luyện và chuẩn bị cho con đường nghề nghiệp trong tương lai”.
Hơn bảy thập kỷ đã trôi qua, những lời căn dặn của Chủ tịch Hồ Chí Minh trong hai bức thư gửi lớp học làm báo vẫn vẹn nguyên giá trị. Đó không chỉ là lời động viên học tập, rèn luyện để tiến bộ mà còn là bài học sâu sắc về đạo đức nghề nghiệp, về trách nhiệm của người cầm bút trước Đảng, trước nhân dân và trước sự thật.
Trong bất kỳ hoàn cảnh nào, từ chiến khu Việt Bắc năm xưa đến không gian truyền thông số hôm nay, đạo đức nghề nghiệp vẫn là nền tảng để người làm báo giữ vững bản lĩnh và giữ trọn niềm tin của công chúng.
Thế hệ nhà báo hôm nay và mai sau có thể được trang bị những công nghệ hiện đại hơn, những phương thức tác nghiệp mới mẻ hơn. Tuy nhiên, những giá trị cốt lõi mà các thế hệ đi trước đã vun đắp vẫn không hề thay đổi. Từ những lớp học giữa núi rừng Việt Bắc đến giảng đường báo chí hiện đại, từ những phóng viên chiến trường đến những người làm báo trong kỷ nguyên số, ngọn lửa nghề vẫn được truyền trao bằng tinh thần phụng sự Tổ quốc, phục vụ nhân dân và lòng trung thực với nghề.

Phương Liên, Việt Hoàng, Phương Linh, Ngọc Linh, Việt Hoàng
(Sinh viên Viện Báo chí - Truyền thông và khoa học liên ngành, Đại học Khoa học – Đại học Thái Nguyên)