Phát huy giá trị “địa chỉ đỏ” báo chí, giáo dục truyền thống cho nhà báo trẻ
- Thứ năm - 03/09/2026 11:59
- In ra
- Đóng cửa sổ này
Thái Nguyên là vùng đất giàu truyền thống cách mạng, đồng thời là một trong những cái nôi quan trọng của báo chí cách mạng Việt Nam. Nơi đây ghi dấu nhiều sự kiện, địa điểm có ý nghĩa đặc biệt đối với lịch sử báo chí, trong đó nổi bật là Di tích Quốc gia Địa điểm Trường Dạy làm báo Huỳnh Thúc Kháng và Di tích Quốc gia Địa điểm thành lập Hội Nhà báo Việt Nam. Đây là những “địa chỉ đỏ” để Hội Nhà báo tỉnh Thái Nguyên phát huy vai trò giáo dục truyền thống, bồi dưỡng bản lĩnh, đạo đức nghề nghiệp cho đội ngũ người làm báo, nhất là các nhà báo trẻ.
Đoàn công tác Hội Nhà báo Việt Nam về nguồn tại Di tích Nơi ra đời Hội Nhà báo Việt Nam (xã Phú Đình, tỉnh Thái Nguyên).
Cầu nối giữa truyền thống và hiện tại
Những năm qua, Hội Nhà báo tỉnh Thái Nguyên luôn chú trọng phối hợp tổ chức các hoạt động “Về nguồn”, đồng thời đón tiếp các đoàn của Hội Nhà báo Việt Nam, Hội Nhà báo các tỉnh, thành phố, cơ quan báo chí Trung ương và địa phương, các Liên Chi hội, Chi hội Nhà báo, cơ sở đào tạo báo chí về thăm, tìm hiểu các di tích lịch sử báo chí trên địa bàn. Từ những chuyến đi này, các giá trị lịch sử của báo chí cách mạng được giới thiệu trực tiếp đến những người đang làm nghề và thế hệ trẻ. Hoạt động “Về nguồn” vì thế không chỉ dừng ở việc tham quan, tìm hiểu di tích mà trở thành phương thức giáo dục truyền thống sinh động, giúp người làm báo hôm nay hiểu hơn về lịch sử nghề nghiệp, sự cống hiến và hy sinh của các thế hệ đi trước. Trong vai trò tổ chức chính trị - xã hội - nghề nghiệp của người làm báo, Hội Nhà báo tỉnh đã và đang trở thành cầu nối giữa quá khứ với hiện tại, giữa các thế hệ nhà báo và giữa các địa chỉ lịch sử với đời sống báo chí đương đại.
Mỗi đoàn báo chí về Thái Nguyên là một dịp để những câu chuyện về lịch sử báo chí được kể lại; mỗi cuộc giao lưu, gặp gỡ là một cơ hội trao truyền kinh nghiệm, bản lĩnh và đạo đức nghề nghiệp. Đặc biệt, với các nhà báo trẻ, được trực tiếp đứng tại những nơi các thế hệ tiền bối từng học tập, làm việc và cống hiến giúp những bài học về nghề trở nên cụ thể, gần gũi và giàu sức thuyết phục.
“Giảng đường” đặc biệt của người làm báo
Ngày 4/4/1949, lớp viết báo Huỳnh Thúc Kháng được khai giảng tại xóm Bờ Rạ, xã Tân Thái, huyện Đại Từ, trong điều kiện cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp còn nhiều gian khó. Đây là lớp đào tạo báo chí đầu tiên trong thời kỳ kháng chiến, góp phần đào tạo đội ngũ những người làm báo cách mạng phục vụ sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc. Ngày nay, địa điểm Trường Dạy làm báo Huỳnh Thúc Kháng đã được xếp hạng Di tích lịch sử Quốc gia.
Đối với người làm báo, nơi đây không chỉ lưu giữ những dấu tích của một giai đoạn lịch sử mà còn là một “giảng đường” đặc biệt, nơi mỗi hiện vật, tư liệu và câu chuyện đều có thể trở thành một bài học nghề nghiệp. Đối với nhà báo trẻ, bài học từ “Về nguồn” không chỉ là hiểu lịch sử mà quan trọng hơn là nhận thức về trách nhiệm của người cầm bút. Các thế hệ nhà báo đi trước từng làm nghề trong điều kiện thiếu thốn, hiểm nguy nhưng luôn đề cao sự thật, đặt lợi ích của đất nước, nhân dân lên trên hết. Trong bối cảnh truyền thông số phát triển mạnh mẽ, tốc độ sản xuất và lan truyền thông tin ngày càng nhanh, những giá trị ấy càng có ý nghĩa. Người làm báo hôm nay có nhiều công cụ hiện đại để tác nghiệp nhưng vẫn cần bản lĩnh chính trị, sự trung thực, tinh thần trách nhiệm và đạo đức nghề nghiệp. Bởi vậy, việc đưa nhà báo trẻ trở về những “địa chỉ đỏ” của báo chí cách mạng cũng là cách giúp họ hiểu rằng nghề báo không chỉ là một công việc, mà còn là trách nhiệm xã hội và sứ mệnh đối với cộng đồng.
Các đồng chí lãnh đạo Hội Nhà báo tỉnh cùng các em sinh viên Viện báo chí, truyền thông và khoa học liên ngành về nguồn tại Di tích Quốc gia Địa điểm Trường Dạy làm báo Huỳnh Thúc Kháng.
Từ “Về nguồn” đến những bài học nghề nghiệp
Một điểm quan trọng trong hoạt động “Về nguồn” là tạo không gian kết nối giữa các thế hệ người làm báo. Những câu chuyện của các nhà báo lão thành, nhân chứng lịch sử về những năm tháng tác nghiệp trong chiến tranh, về cách giữ vững niềm tin và đạo đức nghề nghiệp có sức lay động mạnh mẽ đối với người trẻ. Hội Nhà báo tỉnh thể hiện vai trò kết nối thông qua các cuộc giao lưu, tọa đàm, kể chuyện nghề tại di tích. Tại đây, những vấn đề của nghề báo hôm nay có thể được đặt ra và trao đổi trực tiếp: làm thế nào để giữ sự trung thực trước áp lực thông tin; ứng xử ra sao với tin giả, thông tin sai lệch; làm thế nào để không chạy theo xu hướng giật gân, câu khách; làm sao để mỗi tác phẩm báo chí thực sự có ích cho xã hội. Khi đó, “Về nguồn” không chỉ là hành trình trở về quá khứ mà trở thành một không gian đối thoại nghề nghiệp giữa các thế hệ, giúp truyền thống được chuyển hóa thành những chuẩn mực và hành động cụ thể trong thực tiễn làm báo.
Lan tỏa giá trị di tích bằng tác phẩm báo chí
Cùng với việc tổ chức các hoạt động “Về nguồn”, Hội Nhà báo tỉnh Thái Nguyên còn có vai trò quan trọng trong việc kết nối, hỗ trợ các đoàn báo chí khai thác tư liệu và sáng tạo tác phẩm. Thông qua phối hợp với các đơn vị quản lý di tích, Hội có thể cung cấp tư liệu, giới thiệu lịch sử, kết nối nhân chứng, tạo điều kiện để phóng viên tìm hiểu và khai thác đề tài. Sau mỗi chuyến đi, những câu chuyện về di tích, nhân vật và lịch sử báo chí có thể tiếp tục được chuyển tải qua tin, bài, phóng sự, phim tài liệu, phóng sự ảnh, podcast và các sản phẩm báo chí đa phương tiện. Cách làm này tạo ra sự kết nối hai chiều: các đoàn báo chí tìm về Thái Nguyên để hiểu lịch sử, đồng thời mang những câu chuyện ấy trở lại với công chúng cả nước. Qua đó, giá trị của các di tích báo chí không chỉ được bảo tồn mà còn được làm mới và lan tỏa trong đời sống hiện đại.
Báo Hà Nội mới về nguồn tại Di tích lịch sử Trường dạy làm báo Huỳnh Thúc Kháng tháng 5 năm 2025.
Đưa “Về nguồn” trở thành hoạt động thường xuyên
Thời gian tới, Hội Nhà báo tỉnh Thái Nguyên tiếp tục phát huy vai trò chủ trì, kết nối để hoạt động “Về nguồn” ngày càng thiết thực, hiệu quả. Trong đó, cần ưu tiên các chương trình dành cho hội viên trẻ, phóng viên mới vào nghề và sinh viên các cơ sở đào tạo báo chí; tăng cường phối hợp với Hội Nhà báo Việt Nam, Hội Nhà báo các tỉnh, thành phố, cơ quan báo chí và các cơ sở đào tạo để đưa các đoàn về nghiên cứu, trải nghiệm tại những địa chỉ lịch sử báo chí trên địa bàn. Cùng với đó, đẩy mạnh số hóa tư liệu, hình ảnh, hiện vật; nâng cao chất lượng thuyết minh, giới thiệu lịch sử tại các di tích; gắn các chuyến “Về nguồn” với tọa đàm nghiệp vụ, giao lưu giữa các thế hệ và sáng tạo tác phẩm báo chí. Mục tiêu không chỉ là xây dựng Thái Nguyên trở thành điểm đến truyền thống của giới báo chí mà còn biến những giá trị lịch sử thành nguồn lực tinh thần cho đội ngũ người làm báo hôm nay.
Giá trị của “Về nguồn” cuối cùng không nằm ở số lượng đoàn đến thăm hay số chuyến đi được tổ chức, mà ở những gì người làm báo mang theo sau mỗi hành trình. Đó là niềm tự hào về truyền thống, sự trân trọng đối với những thế hệ đi trước và ý thức sâu sắc hơn về trách nhiệm của người cầm bút. Trong một môi trường truyền thông thay đổi nhanh chóng, công nghệ có thể làm thay đổi phương thức tác nghiệp, nhưng những giá trị cốt lõi của nghề báo - trung thực, trách nhiệm, bản lĩnh và phụng sự xã hội - vẫn luôn cần được gìn giữ.
Phát huy vai trò giáo dục truyền thống thông qua các hoạt động “Về nguồn” chính là một trong những cách thiết thực để Hội Nhà báo tỉnh Thái Nguyên góp phần bồi dưỡng đội ngũ nhà báo trẻ “tâm sáng, lòng trong, bút sắc”, tiếp nối xứng đáng truyền thống vẻ vang của báo chí cách mạng Việt Nam.